امروز جمعه 04 اسفند 1396
 

 

کد خبر : 6424
تاریخ انتشار : سه شنبه 10 بهمن 1396 - 09:30
تعداد بازدید : 50
چهل سالگی انقلاب؛ فصلی تازه از مبارزه

صدای مازندران:انقلاب اسلامی در طی چهار دهه به پیشرفت و رشد قابل قبولی در حوزه های مختلف اعّم از توسعه انسانی، دانش و معرفت و سطح زندگی براساس گزارش شاخص های توسعه منابع انسانی رسیده است، این کامیابی ها درعرصه های چون علمی، انسانی ، نظامی و اقتصادی و همچنین توانمندیهای سایبری، سلولهای بنیادین و مهمتر از همه فناوری هسته ای تنها بخشی از پیشرفت های کشورمان طی دهه های اخیر است که حتی مخالفان نظام هم نتوانسته اند از بیان آن اغماض کنند، در کنار آن قدرت نفوذ منطقه ای جمهوری اسلامی که عمق استراتژیک آن محسوب می شود باعث نفوذ فرهنگی و معنوی کشورمان در معادلات منطقه ای و بین المللی شده است.

اکنون در آستانه چهلمین سالگرد انقلاب اسلامی با سوالات و پرسش های متعددی مواجه هستیم که آیا این میزان رشد در بخش های مختلف به منزله پایان کار است؟ شاخص های اسلام ناب در مقایسه با اسلام سلطنتی ، اسلام سرمایه داری، اسلام التقاطی و اسلام آمریکایی چیست؟ اگر قدرت هویت و استعداد ایرانی مانع بسط برنامه های توسعه غربی است ما برای اجرای سریع تر ، دقیق تر و هدفمند تر الگوی اسلامی ایرانی - پیشرفت در برابر الگوهای وارداتی غربی و نئولیبراسیم چه کرده ایم ؟ با کدامین نقشه راه باید در معاهدات بین المللی و جهانی نظیر کنوانسیون پالرمو، برجام و غیره شرکت کنیم؟ سنخیت و ترابط معنایی سند 2030 با الگوی اسلامی – ایرانی پیشرفت چیست؟ با رد پذیرش سند 2030 که بجا، منطقی و هوشمندانه هم بوده ، جایگاه اسناد بالادستی در حوزه علم و فرهنگ اعم از سند بنیادین آموزش و پرورش ، نقشه جامع علمی کشور و یا نقشه مهندسی فرهنگی کشور کجاست؟ انشاالله در فرصت های آینده بنا به بضاعت خویش به آنها خواهم پرداخت.

اما دغدغه و شیوه نگارنده در این یادداشت بدور از بازی با کلمات و الفاظ که معمولاً بعضی ها در حوزه اندیشه سیاسی عادت به انجام آن دارند بیان جزییاتی است که یک سری از قواعد کلی تا مسیرهای استقلال ملی با شکسته شدن تابوهای سنتی پیشرفت بر اساس گفتمان غالب مقام معظم رهبری بصورت اختصار در قالب چند موضوع اساسی از منظر جامعه شناسی سیاسی مورد بررسی و مداقه قرار بگیرد.

« موضوع اول »

ارتباط معنایی بین عقلانیت ، عدالت و معنویت:

اگر پشتوانه فکری و فلسفی انقلاب را بر مبنای حکمت متعالیه بدانیم ، طبیعتاً تحقق این سه مولفه با یکدیگر است و انفکاک و تمایز بین این سه گانه در چارچوب گفتمان انقلاب اسلامی معنای چندانی ندارد. انقلاب اسلامی به اتکاء به عقلانیت دینی به پیروزی رسید و این عقلانیت ناشی از اجرای فرامین الهی و اسلامی بوده وبا هرگونه تفکّر اومانیستی، محافظه کاری و لذت گرایی در تضاد است ، هر چند متاسفانه بدلیل عدم درک درست و تبیین فهم دقیق جایگاه علم دینی در کشورمان ، علوم انسانی امروز ما ، باز تولید انسان غربی در جامعه شده است، امّا نباید تردید کرد که عقلانیت دینی در نقطه مقابل عقلانیت ابزاری (راسیونالیستی یا پراگماتیستی) است، در این نگاه انسانها یکدیگر را بیشتر در نقشی که در فرآیند تولید دارند می فهمند تا به عنوان انسان. در حالیکه نتیجه عقلانیت دینی که توامان به عدالت و معنویت در نظام مردمسالاری دینی است از جایگاه رفیع تری برخوردار است، عقلانیت انقلاب بر مبنای سود، نفع بیشتر و یا قدرت بیشتر نیست ، درک نگارنده از عقلانیت جامعه شناسانی چون بنتام ، هابر ماس ، ماکس وبر و جان استورات میل مبتنی بر عقلانیت سکولار است بنابراین با جامعه شناسی وبر و هابر ماس نمی شود انقلاب اسلامی را تبیین و تئوریزه کرد ، عدالت در نظام مردمسالاری دینی نتیجه عقلانیت و همراه با معنویت است و بدون معنویت وعقلانیت ، عدالت تحقق پیدا نمی کند، در چنین شرایطی نقش انسان دینی در مقابله با بحرانهایی نظیر جدا افتادن از آرمانهای انبیاء، علم دینی، بحران از خود بیگانگی و شئی انگاری ، اینکه من چیستم؟ در کجا هستی جای دارم و منزلت هستی من کجاست؟ از همه مهمتر بحران بی معنایی و بی کاشانگی و زوال نهاد خانواده در برابر انسان غربی متجدد مشخص می شود، اینکه چرا انسان غربی امروز تا حد یک ماشین تنزل پیدا کرده است؟ روح و اصالت او مورد انکار قرار گرفته است ؟ اعتقاد به علت غایی و هدفدار بودن نظام خلقت یک مسلک و سنت ارتجاعی برای او شده است یعنی همه چیزرا در منافع اقتصادی ملاحظه می کند، با این اوصاف چگونه می تواند از حیثیت و شرافت انسانی و حقوق غیر قابل سلب و شخصیت قابل احترام برای انسان دم بزنیم و آن را اساس و پایه فعالیت های خود قرار دهیم، بلاشک انقلاب اسلامی نقطه مقابل غرب مدرن است ، آنجاییکه دین ، اخلاق ، فلسفه ، علم، ادبیات و هنر همه رو بناهایی هستند که زیربنای آن بر مبنای منافع و تقسیم ثروت است.

 « موضوع دوم »

دوگانه انقلاب گری/ انقلاب نمایی :

در آستانه چهل سالگی انقلاب اسلامی شاید ضرورت بیشتر ، داشته باشد به آنها بپردازیم ، ترکیب جامعه شناسی و تاریخ ، رهیافتی روش شناختی را بدست می دهد که با دوری از هرگونه افراط و تفریط دو جریان مورد پژوهش یاد شده ، چارچوب مناسبی را برای بررسی پدیده های سیاسی و اجتماعی و کنش گران سیاسی و اجتماعی آن فراهم می سازد. یعنی با در نظر گرفتن دوگانه انقلابی گری وانقلابی نمایی و سیر تاریخی آن از گذشته تاکنون ، به بازشناسی عمل انقلابی و غیرانقلابی بپردازیم.تا به تعبیر رهبری معظم انقلاب اسلامی : همان «بالا رفتن ها ، پایین آمدنها ، تندیها ، کندیها، افراط ها و تفریط ها با قدرت و قوت بیشتری پیموده شود»

بنابراین اگرکنش انقلابی توام با عقلانیت ، هدف و تقوای سیاسی نباشد عمل انقلابی تباه می شود ، اینکه عدم ایستادگی در مقابل نظام سلطه و تبعیت از آن امری متعارف و لازم تلقی گردد، و یا اینکه تسخیر لانه جاسوسی خلاف مصلحت، افراط و تندروی محسوب شود، ویا اینکه اپوزیسیون شدن و اپوزیسیون خوانی در بین مسئولان امری عادی و مقبول جلوه گر شود، ویا خطر عقب گرد مسئولین و هضم شدن از سوی آنها در نظام سرمایه داری و یا تحریف اهداف، راه و خط امام امری طبیعی و معمول انگاشته شود از جمله خطراتی است که انقلاب اسلامی را تهدید می کند؛ بنابراین نگارنده با تاسی به بیانات مقام معظم رهبری و یادداشت خیلی خوبی که برادر عزیز و ارزشمند جناب آقای دکتر اسفندیاری در این زمینه داشته اند ؛ انقلابیگری را یک «بود» و یک الگوی «زیست» ، و یک «گفتمان» می دانم ،طبعاً نمود هم دارد، اما انقلابی نمایی سراسر «نمود» است ، سراسر «پوفورمنس»سراسر نمایشگری است.

-انقلابیگری یعنی بی وقفه دنبال اصلاح امور بودن ، دنبال افزایش کارآمدی اما انقلابی نمایی پروژه ای است برای باج گیری، امتیاز گیری ، حفظ موقعیت خود و رفقاست.

-در گفتمان انقلابیگری حق و عدل و اصول و ارزش معیار و شاخص هستند اما انقلابی نماها قبیله گرا هستند، حمایت از قبیله خود را معیار و شاخص می دانند.

-برای انقلابی اخلاق و تقوا شرط صحت و ارزش هر عملی است، اما انقلابی نما راحت دروغ می گوید، تهمت می زند ، آبرو می برد، اخلاق و تقوا را بر اهداف شخصی و گروهی ذبح می کند.

بنابراین کنش انقلابی در گفتمان انقلاب اسلامی معطوف به هدف است و ارزشی است برای تداوم و ماندگاری انقلاب اسلامی برای پیشبرد اهداف اساسی آن.

« موضوع سوم »

مدیریت جهادی / مدیریت تکنوکراتی :

مساله اساسی در این بخش آن است که اولاً تعریف درستی از مدیریت جهادی و انقلابی داشته باشیم، اینکه مدیریت جهادی چه چیزی است و چه چیزی نباید باشد، نگارنده این دغدغه پرتکرار مقام معظم رهبری را فصلی تازه از مبارزه برای پیشبرد اهداف انقلاب اسلامی می دانم برای آنکه به تعریف مورد نظر معظم له نزدیکتر شویم چاره ای جز بازخوانی و تکرار آن نداریم؛

«اینکه با حرکت عادی نمی شود پیش رفت ، با حرکت عادی واحیاناً خواب آلوده و بی حساسیت نمی شود کارهای بزرگ را انجام داد یک همت جهادی لازم است ، تحرک جهادی ومدیریت جهادی برای کارها لازم است» و یا «کار جهادی یعنی عبور از موانع ، موانع کوچک را بزرگ ندیدن ، آرمانها را فراموش نکردن ، جهت را فراموش نکردن ، شوق به کار این یک امر جهادی است» در مقابل مدیریت جهادی، مدیریت تکنوکراتیکی است که مدیریت اسلامی نیست، بر دانش و عمل انقلابی اسطوار نیست ، از قدرت و برنامه و انسجام برخوردار نیست، دارای شاخصه های مردم محوری و فساد ستیزانه نیست.

شاید عده ای از نئولیبرالها مدیریت جهادی را یک مفهوم فاقد ما به ازاء تاریخی بدانند اما تجربه ثابت کرده است که هر یک مدیر تکنوکراتی وقتی که به دولت پول نفت نمی رسد، پروژه ها و طرحهای عمرانی اش نیمه تمام رها می شود و خود نیز کار را رها می کند ، تشریفات زاید، کاغذبازی ، بروکراسی های اداری و مقررات اضافی از مظاهر مدیریت تکنوکراتی است که ما در برخی از دورانها نمونه های بارز آنرا دیده ایم.

 « موضوع چهارم »

اقتصاد مقاومتی، سرمایه اجتماعی و فاصله طبقاتی

اهمیت اقتصاد مقاومتی که در سالهای اخیر با همجمه های سنگین و عملیاتی روانی دشمنان انقلاب برای متوقف کردن روند پیشرفت انقلاب و با تصویب انواع طرحهای تحریمی شکل مضاعفی به خود گرفته است، باید اعلام کرد که اقتصاد مقاومتی برخورد منفعلانه در برابر تحریم ها و تهدیدات دشمن نیست، شناسایی دقیق نقاط آسیب پذیر اقتصاد کشور، ایجاد قانون شفافیت در فعالیت های اقتصادی، اشتغالزایی،جلوگیری از واردات بی رویه محصولات خارجی ، مبارزه با قاچاق کالا و ارز، مبارزه با فرارهای مالیاتی در کشور ، حمایت از تولید داخلی ، ایجاد مشوق های صادراتی و مهمتر از همه دخالت دادن مردم در کار تولید و فراهم آوردن امنیت سرمایه گذاری از ویژگی های اقتصاد مقاومتی است.

از سوی دیگر از بین بردن فاصله طبقاتی ، رفع فقر، فساد و تبعیض به حفظ سرمایه اجتماعی و استقلال ملی کمک خواهدکرد، فقیه عالیقدر حضرت آیت ا... جوادی آملی «حفظ الله» در همین چند روز گذشته ، از به خطر افتادن انقلاب به خاطر اختلاس ، حقوق های نجومی و ربا گفته اند ، دومینوی فیش های نجومی، موضوعی نیست که به آسانی از ذهن کارگر، کشاورز و طبقه متوسط جامعه به فراموشی سپرده شود، اینکه دولت محترم چگونه از خزانه خالی به برخی از مدیران حقوقهای نجومی می داد با فیش های حقوقی 10 رقمی وکارانه چند صد میلیونی که چشم هر فردی را از تعجب گرد می کرد و یا پاداش پایان خدمت یک میلیارد و 200میلیون تومانی که با این حساب کسی که یک میلیون و 160 هزار تومان حقوق می گیرد ، چند سال باید کار کند تا یک میلیارد پول جمع کند، در شرایطی برخی از مدیران و افراد حقوق نجومی می گیرند ، که حقوق بین المللی ترین چهره ایرانی سردار مقاومت حاج قاسم سلیمانی 5میلیون تومان است ویا متاسفانه حقوق 5 ساله یک کارمند در فیش یک ماهه جناب مدیر باید دیده شود، قدر به یقین در صورت تکرار این تخلفات وعدم برخورد با مفسده ها نه تنها سرمایه اجتماعی نظام تضعیف می شود بلکه آینده انقلاب اسلامی هم با مخاطرات جدی مواجه خواهد شد.

دکتر هادی ابراهیمی ، استادیار و عضو هیئت علمی دانشگاه 

 
نظر شما